Zwermverhindering

De meeste imkers proberen het zwermen om (een selectie uit) de volgende redenen te voorkomen:

• zodat er volop honing kan blijven geoogst
  • met de natuurzwerm vertrekt anders immers ongeveer de helft van het aantal bijen
    • (wet van Farrar: naarmate het volk groter is neemt de honingproductie per honingbij toe),
• zodat buren geen last hebben van zwermende bijen,
• zodat de verhouding 'varroamijten:bijen' niet in het bronvolk toeneemt,
  • (van de varroa zit 80% in het broed, en dus 20% op de bijen; met de natuurzwerm vertrekt dus slecht 10% van het aantal varroamijten),
• zodat de vertrokken zwermen die "wild" overleven
  • geen (onbehandelde) varroabommen kunnen worden die andere volken voordurend herbesmetten, en
  • geen competitie opleveren in het drachtgebied.

Bijen gaan zwermen om aan volksvermeerdering te doen, maar er zijn omstandigheden die er voor zorgen dat een volk sneller, of trager, of geheel niet gaat zwermen.

Als een volk krap komt te zitten dan zal het eerder gaan zwermen. Het geven van extra ruimte vertraagd dan dus juist de zwermlust.

een stukje moerrooster voor het vlieggat - ter voorkoming van het zwermen - mag hooguit een tijdelijke noodmaatregel zijn.

De koningin scheidt voortdurend een feromoon (koninginnenstof) af die er voor zorgt dat het volk weet dat er een koningin is. Als een volk heel erg groot wordt dan is er per bij minder koninginnenstof. Dit is een van de andere redenen waarom een volk kan overgaan tot het aanzetten van moerdoppen. Door het geregeld afnemen van broed en/of bijen kan het zwermen dus ook worden vertraagd. Het betreffende broed kan dan bijvoorbeeld bij een klein volk worden geplaatst, of met bijen doorgaan als zelfstandige broedaflegger.

Het natuurzwermen gaat pas definitief door als er ook een koningin van de partij is. Imkers zorgen er daarom soms ook wel voor dat de koningin (tijdelijk) niet mee kan. Voorbeelden:

• een stukje moerrooster voor het vlieggat (mag hooguit een tijdelijke noodmaatregel zijn)
• Alley's Trap
• het knippen van de vleugels van de moer

Andere manieren om geen natuurzwermen kwijt te raken:

• middels het maken van kunstzwermen,
• middels het maken van een tussenaflegger,
• middels de Snelgrovemethode,
• middels het plaatsten van zwermvallen.

Filmpje

In onderstaand filmpje zie je een stukje moerrooster voor een kast (een zesramer van EPS). De avond er voor waren er onverwachts tuters en kwakers te horen, maar was het te laat (te donker) om nog doppen te breken. De volgende ochtend vroeg konden er ook geen doppen worden gebroken, dus zou dat pas de volgende avond kunnen. Om te voorkomen dat er overdag een zwerm zou vertrekken werd het stukje moerrooster geplaatst. Op het filmpje zie je dat de zwerm inderdaad niet (zonder moer) heeft kunnen vertrekken en weer is teruggeslagen op de kast.

(In de aan/uit te zetten ondertiteling wordt een nadere toelichting gegeven.)